Nowy Eurodialog - Karykatury Mahometa

Przedstawiamy naszym czytelnikom dwa artykuły publikowane w "Tygodniku Powszechnym" (Piotra Kłodkowskiego i Krzysztofa Śliwińskiego), rozmowy z nimi, artykuł Stefana Bratkowskiego z "Rzeczpospolitej", a także z polskim Tatarem, polskim Kurdem, polskim Żydem, duńską tłumaczką, irackim biskupem i polskim dyplomatą.

Chcemy zobaczyć "problem karykatur" z różnych stron i zbierać propozycje różnych działań. Już ten niewielki zestaw opinii pokazuje złożoność sytuacji, działa przeciw schematyzowaniu i uogólnianiu. Ukazuje konieczność wolności słowa i odpowiedzialności za słowo.

Nie taję, że moją główną troską jest działanie przeciwko eskalacji konfliktów. Publikacja karykatur była świetnym prezentem dla terrorystów i ich zwolenników - dała im niezwykłą okazję do przekonywania muzułmanów, że świat europejski pogardza światem arabskim, czy w ogóle muzułmańskim, i że trzeba się temu z całą mocą przeciwstawić. W tej "świętej wojnie" terroryzuje się również tych wyznawców islamu, którzy jej wcale nie chcą i nie tylko potępiają terroryzm, ale wręcz nie uważają terrorystów za muzułmanów - a moim zdaniem są oni bliżsi satanizmowi niż jakiejkolwiek religii. Ale którym trudno jest nie bronić Proroka.

Mamy więc spiralę nienawiści i przemocy, którą popierają - chcący lub niechcący - media, kochające właśnie takie sceny, które przesłaniają rozsądek i dobrą wolę.

Wybuch wojny o karykatury natychmiast skierował moje myśli do Nazaretu: co się dzieje w chrześcijańsko-muzułmańskiej szkole ks. Emila Shoufaniego, współdziałającej zresztą z żydowską szkołą w Jerozolimie - czy jego wieloletnie wysiłki nie pójdą na marne?

Na szczęście kiedy udało mi się do niego dodzwonić, mogłem się uspokoić - szkoła pracuje normalnie wszystko jest w porządku. Emil jest "nie do zdarcia", będzie pracował na rzecz dialogu i współpracy nawet wtedy, kiedy znaczące rezultaty tej pracy ujawnią się za 150 lat.

Wbrew pozorom, Polska może tu również odegrać znaczącą rolę - mój tatarski rozmówca, prof. Selim Chazbijewicz, współprzewodniczący polskiej Rady Wspólnej Katolików i Muzułmanów, chciałby ją rozszerzyć na Europę. Dlaczego nie? Oczywiście nic nagle, ale trzeba w tym kierunku iść i rozwijać chrześcijańsko-muzułmański dialog praktyczny. Jest on bardzo potrzebny, a zatem nie należy się zniechęcać trudnościami. (2006 r)

Selim Chazbijewicz - Profesor Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, prezes Związku Tatarów Polskich, do 2003 roku imam muzułmańskiej gminy w Gdańsku, Współprzewodniczący Rady Wspólnej Katolików i Muzułmanów.

Janina Katz - Pisarka duńska, laureatka prestiżowych duńskich nagród literackich, tłumaczka poezji Miłosza, Szymborskiej, Herberta, Lipskiej, Różewicza, prozy Konwickiego, Mrożka.
Pochodzi z Krakowa.

Ziyad Raoof - Przewodniczący Stowarzyszenia Irackich Demokratów, Pełnomocnik Rządu Regionalnego Kurdystanu, członek Polsko-Arabskiej Rady Biznesu.

Krzysztof Śliwiński - Doktor biologii. Wiele lat spędził w Afryce, w latach 2000-04 był ambasadorem Polski w RPA. Działacz opozycji demokratycznej oraz współpracownik "TP" i "Znaku".

Piotr Kłodkowski - Doktor orientalistyki. Autor licznych publikacji na temat Orientu. Wykładowca Wyższej Szkoły Europejskiej im. ks. Józefa Tischnera w Krakowie.

Stefan Bratkowski - Publicysta i felietonista, honorowy prezes Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich.

Ks. Michał Czajkowski - Profesor teologii, były współprzewodniczący Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów.

dr Stanisław Krajewski - Wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego, współprzewodniczący Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów, były członek zarządu Międzynarodowej Rady Chrześcijan i Żydów, jeden z sygnatariuszy Dabru emet.

Maciej Kozłowski - Były Wiceminister Spraw Zagranicznych oraz Ambasador RP w Izraelu, Departament Ameryki MSZ.

Zdzisław Bielecki - Współprzewodniczący ze strony katolickiej Rady Wspólnej Katolików i Muzułmanów, prezes Fundacji Dzieło Odbudowy Miłości D.O.M..

Justin Welby - Pastor anglikański mówi o Nigerii w rozmowie ze Stefanem Wilkanowiczem (rozmowa prowadzona po francusku).